Wetswijziging 2027: wat verandert er voor uw zorgvolmacht?
De Wet van 8 november 2023 hervormt de bewindvoering in België grondig. Vanaf 1 september 2027 wordt een onderscheid gemaakt tussen familiale en professionele lasthebbers. Dit heeft gevolgen voor zowel nieuwe als bestaande zorgvolmachten.
Wat zegt de nieuwe wet?
De Wet van 8 november 2023 werd gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 30 november 2023. Het doel: de bescherming van kwetsbare personen verbeteren en de rol van bewindvoerders professionaliseren.
De oorspronkelijke inwerkingtreding was voorzien voor 1 september 2025, maar het Belgisch parlement heeft op 17 juli 2025 beslist om deze datum uit te stellen tot 1 september 2027. De reden: het Nationaal Register van Professionele Bewindvoerders was nog niet operationeel.
Twee soorten lasthebbers
De kern van de wet is een duidelijk onderscheid tussen twee categorieën:
Familiale lasthebber
- Echtgeno(o)t(e) of partner
- Kinderen, ouders, broers of zussen
- Dagelijkse mantelzorger
- Persoon met nauwe persoonlijke band
✓ Geen bijzondere voorwaarden vereist
Professionele lasthebber
- Inschrijving Nationaal Register (vanaf juli 2026)
- Erkende opleiding vereist
- Deontologische code naleven
- Tweejaarlijkse hernieuwing registratie
⚠ Strenge voorwaarden — vergoeding geplafonneerd
Gevolgen voor bestaande zorgvolmachten
Belangrijk: ook bestaande zorgvolmachten worden getoetst
De nieuwe regels gelden niet alleen voor nieuwe zorgvolmachten. Ook bestaande documenten worden getoetst — maar pas op het moment dat de lasthebber effectief moet optreden, niet bij het opstellen.
Als uw lasthebber na 1 september 2027 niet voldoet aan de voorwaarden van familiaal of professioneel, eindigt uw zorgvolmacht automatisch en kan de lasthebber niet meer namens u handelen.
Het begrip "nauwe persoonlijke band"
De wetgever heeft het begrip nauwe persoonlijke band bewust ruim geformuleerd. Dit biedt mogelijkheden voor niet-familiale lasthebbers die geen professioneel bewindvoerder zijn.
Denk aan:
- Een goede vriend die al jaren voor u zorgt
- Een buurvrouw die dagelijks langskomt
- Een vertrouwenspersoon met wie u al decennia een hechte band heeft
Tip: Beschrijf deze band zo concreet mogelijk in uw zorgvolmacht. Bijvoorbeeld: "De lasthebber is mijn buurvrouw sinds 20 jaar en mijn dagelijkse mantelzorger." Dit kan later helpen om aan te tonen dat deze persoon als familiale bewindvoerder kwalificeert.
Vergoeding professionele lasthebbers
De wet voorziet in een wettelijk geplafonneerde vergoeding voor professionele bewindvoerders:
- • €1.000/jaar — basisvergoeding
- • €125 extra — eerste jaar (opstartkosten)
- • 5% boven €20.000 — op beheerd vermogen boven drempel
- • €125/uur — voor uitzonderlijke diensten (met voorafgaande toestemming vrederechter)
Wat kunt u nu al doen?
Controleer uw huidige lasthebber
Valt uw lasthebber onder de familiale categorie? Dan hoeft u niets te doen.
Beschrijf de nauwe band
Bij een niet-familiale lasthebber: documenteer de persoonlijke band in uw zorgvolmacht.
Overweeg een update
Als uw lasthebber niet kwalificeert, overweeg dan een nieuwe zorgvolmacht met een andere lasthebber.
Wacht niet te lang
September 2027 lijkt nog ver weg, maar een zorgvolmacht regelt u het best terwijl u nog gezond en wilsbekwaam bent.